У дзень той, помню, без прынукі
У воласці маёй глухой
Сышліся ўсе: дзяды і ўнукі,
Бацькі і дзеці грамадой.

На зборні пах махры і поту,
Стаялі, збіўшыся гуртом.
Матрос, прыехаўшы з Балтфлоту,
Праз дым маячыў за сталом.

Трымаў рукой лісток паперы, —
Здаецца, крыллі ў ім былі,
Натоўп уважным вокам змераў:
— Я вам, брацішкі, аб зямлі...

У гурт узбуджаны, вясёлы
Кідаў ён словы нараспеў,
Але й яго нястрымны голас
Было зрываўся і дрыжэў.

I хоць чытаў матрос не вельмі:
Збіваўся, блытаўся не раз,
А скончыў — людзі загудзелі,
Агонь у лямпе ледзь не згас.

Прыгожа, Прага, ты
Вясною,
Уся ў садах,
Што ў белай пене.
А я ўсё думаю
Пра тое,
Як тут хадзіў калісьці
Ленін.

Ідуць рабочыя
Праз пляцы,
Ідуць пад сцягам
Палымяным,
А ён тады
Ўсё гэта бачыў —
I чырвань зораў
На Градчанах.

Ляціць аб дружбе
Песня з сэрца,
Ляціць над вежамі
Высока.
I гэтай хвіляю,
Здаецца,
Я чую ленінскія крокі.

Блакіт
Над Жыжкавай гарою,
I Влтава
Ў сонечным адзенні...
А я ўсё думаю
Пра тое,
Як тут хадзіў калісьці
Ленін.

Строгі мармур, літары жывыя,
Што агнямі, свецяцца яны!..
Тут стаяць на варце вартавыя
I яліны ў срэбры ля сцяны.

Спаскай вежы стрэлак ход няспынны;
Ледзь устала ранняя зара,
Мы ў адной і несканчонай плыні
Да свайго прыйшлі правадыра.

Мы жывём усе адным жаданнем,
Хоць на сотнях размаўляем моў;
Хто з-пад Мінска, хто з-пад Ерэвана,
Хто з Паміра дальняга прыйшоў.

Мы маўчым, праходзячы радамі,
Толькі кожны думку захаваў:
Родны Ленін, мы ідзём шляхамі,
Па якіх ісці ты наказаў!

Бліз Татраў, што плечы
Да неба ўздымаюць.
Гамоніць в каменнямі
Белы Дунаец.
Там слухае здаўна
Дунайца размовы
На беразе стромым
Дом ціхі, сасновы.
Ён славен навечна,
Той дом над ракою,
Са ўзорам гаральскім
Пад самай страхою.
Не выглядам славен,
Не ўбраннем багатым, —
Ён ленінскай славай
Над светам узняты.
Бо Ленін тут марыў
Пра рускія далі,
I думы вышэй
Ад Карпат узляталі.
Адсюль кіраваў ён
Патокам бурлівым,
Адсюль ён да Піцера йшоў,
Да Разліва.
Адсюль паглядаў ён
На сонца са ўсходу,
Адсюль заклікаў ён
Узняцца народы.
I выйшлі народы
Праз бітвы, паўстанні

З глыбінь жыватворчых народнага духа
       Прыйшоў ён світаннем да нас,
Ён праўду і мудрасць народа падслухаў,
       Каб споўніць народа наказ.

Ён зрокам прарочым угледзеў разлогі,
       Што людзям нябачны былі,
Ён, Ленін, азначыў, акрэсліў дарогі
       У новую праўду зямлі.

На гонях раскутых, на нівах калгасных
       Ляжыць яго праўды пячаць,
I мудрыя словы так проста і ясна,
       Як вечныя песні, гучаць.

Гучаць яны ў шуме, дзе плынь маладая
       Разгортвае сілы ўглыб, шыр.
У песнях і думах бязмежнага края,

I я у дзяцінстве не ведаў калыскі, 
Не ведаў бацькоўскае цёплае хаты, 
Замест калыханкі, схіліўшыся нізка, 
Спяваў у цяплушцы салдат барадаты: 

«Віхуры варожыя веюць над намі...» 
I ў нашай цяплушцы свісталі вятры, 
Смяяліся хлопцы: «Пакончым з панамі, 
Як толькі усе даядзім сухары». 

I мне аддавалі шурпаты і горкі 
Сухар са свайго франтавога пайка, 
А самі круцілі цыгаркі з махоркі 
I песню зацягвалі пра Ермака. 

Пасля, пасадзіўшы на мулкім калене, 
Чырвонагвардзеец пытаўся не раз: 

Можа, зморшчыцца строгі гісторык:
«Факты выбраў на свой капыл.
Гэтак нехта напіша скора —
Ленін думаў і... пра Капыль...»
Я, не крыўдзячы мудрай навукі,
На сябе адказнасць вазьму:
Ленін думаў
                     пра нас і ўнукаў,
Пра Капыль, і Лагойск, і Карму.
Бачыў ён і далёкую далеч,
Што на цэлы сусвет адна,
I маленькую вёсачку Малеч,
Што на карце і не відна.
I калі мы на стол гасцінны
Засцілаем белы абрус,
А на ім у нас —
                            мёд пчаліны,
Хлеб пшанічны і сала брус;
I калі ўжо няма пуцявіны,

З высокай нязменнай любоўю
Між добрых надзейных людзей
Да Леніна крочу ізноў я
I ўнука вяду ў Маўзалей.
Яго павучаць не хачу я,
А проста вяду к Ільічу.
Убачыць — і сэрцам адчуе
Усё, што і сам я адчуў.
Няма тут на плошчы галоўных —
Няма паміж нас радавых —
Спакойная годнасць і роўнасць
I сэрца адно на усіх.
Запомні, унук мой, да скону:
Тут сонцу заўжды палымнець —
На гэтым граніце чырвоным,
На гэтай чырвонай сцяне.
А варта падцягнута строга,
А сонца гарыць над Масквой,
I чыстае сэрца малога
Стукоча ў далоні маёй.
Да ўсіх дакранулася вечнасць,
Чысцейшымі сталі усе.

Мы ўглядаемся
У партрэты Леніна,
Але найбольш жывы ён паўстае
У вобліку Радзімы нашай.
Таму часцей глядзіце на хлеб-соль,
На сталь, што выплаўляем,
На агні электрастанцый,
На трасы міжпланетных караблёў,
На славаю акрытыя сцягі,
На рукі, поўныя святла і мудрасці яго,
На непаўторныя малюнкі дзетвары
З жывымі казкамі...
I калі слёзы радасці
На вочы набягуць —
Іх не саромцеся,
Глядзіце ў сонечную далячынь —
У будучыню нашу!

Асенні дзень. Звіняць лісты,
не адляцеўшыя у вырай.
У змроку раннім і густым
ён бронзавы на плошчы вырас.
Здалёку, з Смольнага прышоў
і стаў, глядзіць, як залаціцца
ў чырвоным полымі сцягоў
ордэнаносная сталіца.
Сталёвым крокам перад ім
пад ўзрывы медныя аркестраў
ідуць калоны, залатым
сцягоў абвеяныя ветрам.
Дрыжыць зямля, гараць штыкі,
на шлемах баявыя зоры.
I танкі, і грузавікі,
цяжкіх калес гарматных говар.
I ўсіх вядзе ў зары сцягоў
да мрамарнага п'едэсталу,
да мэты сонечнай, яго
саратнік — непахісны Сталін.
Ён край наш вызваліў з турмы,
ён сонца запаліў над намі,

Мы немач лечым
                              словам чалавечым,
I я не пабаюся рот адкрыць,
Хоць перад трохмільярдным вечам
Мне давядзецца сёння гаварыць.

Для Леніна
                    звычайнай мала рамы.
I неабходна — каб яго абняць! —
Перамяшчаць
                        зямныя панарамы,
Планеты
                дэкарацыі мяняць.

Працуе пастаянна-акіянна
Яго дыханне і сэрцабіццё.
I рукатворная ЛЕНІНІЯНА —
I будучыня наша, і жыццё.
 
Задуха царскай шубы сабалінай,
I сыты скрып вяльможных калымаг,

Жалобны студзень...
Не астудзіць
Крыві успененай душы!..
Дзе ты, Ленін?
Ленін!.. —
пытаюць водгукі машын.
Яго няма,
тварца камуны.
Памёр баян, —
сусветны геній.
Але каму нам
сягоння быць у задуменні?!
Каму успененыя слёзы
раняць над свежаю магілай? —
Вольным!..
Толькі ў жылах
кіпіць
і пеніцца з пагрозай
свабоды кліч на падняволле,
туды,
дзе пушча-Белавежа
паўстанцаў туліць шумна-голлем.
Ой, скора,
скора
і мяцежна
паўстане
з песнямі падполле!..
Ой, не дуб малады
ў адценні
загайдаў верхавінаю снежнай, —
пахілілісь працоўных мільёны
над магілаю Леніна свежай.

(З вясковых успамінаў)

У Цупрона Канцавога
Хата поўная людзей,
Ад старога да малога
Там сустрэнеш, як нідзе...
Сёння з гутаркаю важнай
Папрыходзілі сюды.
Янка поступ'ю паважнай
Першы вышаў з грамады.
Стала ціха. Толькі сумна
Вецер ў коміне спяваў, —
Як талкова і разумна
Янка гутарыць пачаў:
— Сёння дзень, калі раптоўна
Бацька Ленін наш сканаў...
Нас без панскага закона
Жыць у згодзе навучаў, —
Адбудоўваць гаспадарку,
Поле трактарам араць,
Не вазіць паноў на карку,
Краем вольным кіраваць.

Скончыў Янка. Толькі хатку
Засцілаў махоркі дым,
Як Параска-дэлегатка